Henryk Szaro (Henoch Szapiro)

Polski reżyser kina niemego, scenarzysta.

Urodzony w 1900 roku w Warszawie. Pochodzi z żydowskiej rodziny. Jako dziecko mieszkał i uczył się w Rosji. Ukończył szkołę w Saratowie. Następnie Instytut Inżynierów Komunikacji w Petersburgu. Został też absolwentem szkoły przy Teatrze Narodowym w tym samym mieście. Jego mentorem i nauczycielem był Wsiewołod Meyerholda, u którego pracował jako asystent.

Samodzielną karierę rozpoczął jako reżyser w teatrze w Petersburgu. Związał się też z rosyjskim kabaretem “Sinaja ptica”, z którym w roku 1924 przyjechał na występy do Polski, gdzie postanowił osiąść na stałe. W kraju rozpoczął współpracę jako kierownik artystyczny Teatru Stańczyka oraz rozpoczął pracę nad pierwszymi filmami.

Debiutem fabularnym był niemy film “Rywale” z roku 1924. Stworzył łącznie siedem niemych filmów – “Rywale”, “1 z 36”, “Czerwony błazen”, “Zew morza”, “Dzikuska”, “Przedwiośnie”, Mocny człowiek” oraz “Na Sybir” – początkowo niema produkcja, która na ekrany kin weszła już w formie udźwiękowionej. Pracował też nad filmami dźwiękowymi – “Pan Twardowski”, “Dzieje grzechu”, “Trójka hultajska” oraz w języku jidysz – “Ślubowanie”.

Jest współzałożycielem Polskiego Związku Producentów Filmowych i był członkiem został członkiem honorowym francuskiego Union des Artistes Cinematographiques w Nicei. W 1936 wystąpił z PZPF i założył Stowarzyszenie Realizatorów i Techników Filmowych. Szaro traktowany jest jako jeden z najważniejszych reżyserów okresu przedwojennego i jeden z ważniejszych twórców polskiego kina niemego. Niestety większość filmów nie przetrwała do naszych czasów w ogóle lub tylko fragmentarycznie. Niektóre z produkcji Szaro zostały odnalezione i zrekonstruowane – “Mocny człowiek”, “Zew morza”.

Podczas wojny wyjechał do Wilna. Wrócił jednak do Warszawy, gdzie w roku 1942 roku został zastrzelony podczas akcji likwidacyjnej getta.

Ivan Vyrypajew

Rosyjski reżyser, scenarzysta i aktor.
Urodził się w 1974 roku w Irkucku. Ukończył Akademię Teatralną w Irkucku. Studiował także reżyserię w Wyższej Szkole Teatralnej im. Szczukina w Moskwie.

Przez kilka lat prowadził w swoim rodzinnym mieście teatr studyjny Przestrzeń Gry. Od 2001 roku Wyrypajew współpracuje z moskiewskim teatrem Teatr.doc. Dramat “Sny” przyniósł mu międzynarodową sławę.
Jest autorem kilkunastu sztuk teatralnych, które reżyserował na bazie własnych scenariuszy. Doceniony został na wielu festiwalach i przeglądach. Jest między innymi laureatem Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego BOSKA KOMEDIA czy zdobywcą Grand Prix na Międzynarodowym Przeglądzie Teatrów Małych Form KONTRAPUNKT.

Wyreżyserował 4 filmy fabularne: “Euforia”, “Tlen” czyli filmową wersję sztuki pod tym samym tytułem, “Taniec Delhi” i “Zbawienie”.

W 2016 przeprowadził się wraz z żoną Karoliną Gruszką do Polski na stałe. Z teatrami w Polsce pracował już jednak wcześniej. W 2009 roku wyreżyserował spektakl “Lipiec” w Teatrze na Woli. Wystawił także sztukę: “Taniec »Delhi«“ w Teatrze Narodowym, “Ufo. Kontakt” w Teatrze Studio, “Nieznośnie długie objęcia” w Teatrze Powszechnym czy “Słoneczna Linia” w Teatrze Polonia. W swoich sztukach często obsadza żonę, a którą tworzą team artystyczny.

Jego sztuki grane są również w Anglii, Francji, Niemczech, Czechach i Kanadzie.
W 2010 roku odebrał Paszport Polityki w dziedzinie „teatr”.

Paweł Deląg

Polski aktor filmowy i teatralny.
Urodził się 1970 roku i wychował w Krakowie. Zdawał egzaminy wstępne na trzy uczelnie: Akademię Wychowania Fizycznego, Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego i Państwowej Wyższą Szkoły Teatralnej im. Ludwika Solskiego w Krakowie. Ostatecznie został absolwentem PWST.

Zadebiutował na deskach teatralnych rolą zbójnika Łamagi w warszawskim Teatrze Powszechnym im. Zygmunta Hübnera w spektaklu Ernesta Brylla “Na szkle malowane” w reżyserii Krystyny Jandy. Współpracował też z teatrem Na Woli i Sceny Prezentacje i im. Stefana Żeromskiego w Kielcach. Był też związany z wrocławskim Teatrem Współczesnym.

Zadebiutował w kinie w niedużym epizodzie w “Liście Schindlera” Stevena Spielberga. Zagrał też w “Młodych Wilkach” Jarosława Żamojdy, “Szamance” Andrzeja Żuławskiego, “Kilerze” Juliusza Machulskiego czy w “Chłopakach nie płaczą” Olafa Lubaszenki.
Najbardziej zapamiętany jest jednak z roli Winicjusza z ekranizacji powieści Henryka Sienkiewicza “Quo Vadis?” Jerzego Kawalerowicza. Zagrał także w serialach takich jak “Na dobre i na złe”, “Na Wspólnej” czy “M jak Miłość”.

Często pracował za granicą. Pojawiał się w produkcjach zachodnich oraz wschodnich.
Wielokrotnie obsadzany był w filmach rosyjskich. Zagrał w miniserialu wojennym “Czerwiec 1941”, dramacie wojennym “Snajper. Bron odwetu” Aleksandra Efremova, sensacyjnym filmie “Klucz Salamandry” Aleksandra Yakimchuka. Najbardziej znany jest jednak z roli w obrazie “Wiking” Andrieja Krawczuka. Stał się bardzo popularny w Rosji. Do tego stopnia, że postanowił tam wyjechać i zamieszkać na kilka lat.

W 2018 reżyserował i wraz z synem wystąpił w fabularyzowanym historycznym filmie dokumentalnym “Zrodzeni do szabli”.
Wydał też w duecie z Justyną Steczkowską album studyjny pod tytułem “Mów do mnie jeszcze”.

Barbara Brylska

Polska aktorka filmowa i teatralna.
Urodziła się 1941 roku w Skotnikach. Ukończyła wydział aktorski łódzkiej Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej. Podczas studiów została usunięta z listy studentów po drugim roku za udział w “Faraonie”, pomimo zgody ówczesnego Ministra Kultury.

Jej debiutem filmowym był epizod w komedii Antoniego Bohdziewicza “Kalosze szczęścia”, zaś pierwszym większym występem rola u boku Zbyszka Cybulskiego w filmie “Ich dzień powszedni” w reżyserii Aleksandra Ścibora-Rylskiego.

Najbardziej znana w Polsce jest jednak z roli fenickiej kapłanki Kamy w nominowanym do Oscara “Faraonie” Jerzego Kawalerowicza. Kreacja przyniosła Brylskiej ogromną popularność i wyjazd na festiwal w Cannes. Rola to była drzwiami do innych angaży.
Zdobyła rolę Krzysi w kinowym “Panu Wołodyjowskim” Jerzego Hoffmana i realizowanym jednocześnie telewizyjnym filmie “Przygody Pana Michała” Pawła Komorowskiego.

W latach 70. była popularną aktorką w filmach radzieckich, bułgarskich, niemieckich i czechosłowackich. Po filmie “Ironia losu” Eldara Riazanowa (polski tytuł: “Szczęśliwego Nowego Roku”), stała się najbardziej znaną polską aktorką w krajach byłego bloku wschodniego. Za udział w tym filmie otrzymała w 1977 roku Nagrodę Państwową ZSRR.

Rozwój kariery zagranicznej sprawił, że przestała być tak często obsadzana i doceniana w Polsce. Film “Szczęśliwego Nowego Roku” nie zdobył wielkiej popularności w Polsce. Ostatnie filmy w jakich się pojawia to “Jasne błękitne okna” Bogusława Lindy oraz “Miłość na wybiegu” Krzysztofa Langa.

Brylska aktorstwo traktowała jako zdobycie kontroli nad samoświadomością. To z własnych doświadczeń czerpała siłę do tworzenia kolejnych filmowych postaci. Wielkie znaczenie miało też dla niej – jak sama mówiła – “poznanie i opanowanie własnej twarzy i ciała”.

Doświadczyła w życiu dramatycznej śmierci córki Barbary Kosmal w 1993 roku, co bardzo wpłynęło na jej życie i spowodowało odsunięcie się od pracy zawodowej i poświęcenie życia synowi.

Ewa Szykulska

Polska aktorka filmowa, teatralna i telewizyjna.
Urodzona w 1949 roku w Warszawie. Jest absolwentką Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie. Miłość do filmu pojawiła się u niej podczas nauki, w szkole której siedziba mieściła się obok Wytwórni Filmów Fabularnych. Została przypadkowo dostrzeżona na ulicy i zaproszona do udziału w epizodzie.

Pracowała na deskach kilku warszawskich teatrów. Była na stałe związana z Teatrem Studio oraz Syrena. Występowała także w Teatrze na Woli, Rozmaitości, Prochowni. Gościnne pojawiała się też w teatrach w całej Polsce. Zadebiutowała w teatrze wcielając się w rolę Małgorzaty w sztuce Gulgutiera Marii Czanerle w reżyserii Józefa Szajny. Jej talent doceniany był przez wielu reżyserów. Obsadzana była w różnych rolach: w adaptacji sztuki Janusza Głowackiego “Antygona w Nowym Jorku” Zbigniewa Lesienia; komediowej “Bombie” Michała Kowalewskiego czy “Komedii polskiej czyli z życia mrówek” Olafa Olszewski w reżyserii Piotra Dąbrowskiego. Wystąpiła też u kilkukrotnie u Jerzego Gruzy, Pawła Sali, Zdzisława Wardejna czy Wojciecha Siemiona. Pojawiała się też w kilkunastu spektaklach Teatru Telewizji i Teatru Polskiego Radia.

Duża popularność przyszła jednak dzięki udziałowi w produkcjach filmowych. Zagrała w kultowych: “Hydrozagadce” w reżyserii Andrzeja Kondratiuka, “Vabanku” Juliusza Machulskiego czy “Janie Serce” Radosława Piwowarskiego.
Pojawiła się z serialu “Kariera Nikodema Dyzmy” Jana Rybkowskiego i Marka Nowickiego. Największą rozpoznawalność w Polsce przyniósł jej jednak serial “Lokatorzy” oraz “Sąsiedzi”, za który została uhonorowana wieloma nagrodami dla najlepszej aktorki serialu komediowego.

Wielokrotnie grała w radzieckich, bułgarskich, fińskich, niemieckich, węgierskich produkcjach u zagranicznych reżyserów. Największy rozgłos przyniosły jej dwa filmy radzieckie: “Gwiazda zwodniczego szczęścia” Władimira Motyla i “Wyznanie miłości” Ilji Awerbacha.

Miłośnicy muzyki kojarzą ją natomiast z rolami w wideoklipach Skaldów do piosenek „Wszystko mi mówi, że mnie ktoś pokochał” i „Prześliczna wiolonczelistka”.

Otrzymała nagrodę Ministra Kultury i Sztuki II stopnia, za wybitne kreacje filmowe i teatralne oraz Srebrny Krzyż Zasługi. Jej dłoń odciśnięta jest na Promenadzie Gwiazd w Międzyzdrojach.

 

Karolina Gruszka

Polska aktorka filmowa i teatralna.
Urodziła się w 1980 roku w Warszawie. Jako dziecko występowała w programie telewizyjnym “Dyskoteka Pana Jacka” Jacka Cygana. Rodzice jednak zadbali o to, aby nie zrezygnowała z nauki i zdobyła odpowiednie wykształcenie. Ukończyła w 2003 roku Akademię Teatralną im. A. Zelwerowicza w Warszawie. Aktualnie dzieli czas pomiędzy pracę w Polsce oraz w Rosji.
W wieku 11 lat zagrała u Krzysztofa Zanussiego w filmie “Chopin na zamku”. Zagrała m.in. w “Przedwiośniu” Filipa Bajona, “Bożej podszewce” i “Bożej podszewce II” Izabeli Cywińskiej, “Daleko od okna” Jana Jakuba Kolskiego, “Francuskim numerze” Wichrowskiego, “Czasie honoru” i “Tlenie” Iwana Wyrypajewa. Nominowana do Nagrody Orła za filmy – “Pani z przedszkola” Marcina Kryształowicza i “Ach śpij kochanie” Krzysztofa Langa, “Kochankowie z Marony” Izabeli Cywińskiej i “Maria “Skłodowska-Curie” Marie Noëlle.. W dwóch ostatnich zagrała role pierwszoplanowe. Znana jest także z roli w serialach: “Oficerowie”, Czas Honoru”, “Kod genetyczny”.

Po studiach związała się z Teatrem Narodowym w Warszawie. Gościnnie grała też w Teatrze Polonia, Teatrze na Woli im. Tadeusza Łomnickiego, Narodowym Starym Teatrze w Krakowie oraz Teatrze Powszechnym. Gruszka jest bardzo często obsadzana w spektaklach realizowanych przez swojego męża, rosyjskiego reżysera, Iwana Wyrypajewa. W 2013 roku zagrała Agafię Tichonowną w wystawionym przez niego “Ożenku” Gogola, a w 2015 – Monikę w “Nieznośnie długich objęciach”, specjalnie dla niej tłumaczonym “Tańcu ‘Delhi’” oraz “Lipcu”.

Aktorka współpracowała także w projektach Teatru Telewizji. Zagrała między innymi w: “Dziadach” Jana Englerta, “Perle” Piotra Mikuckiego, “Buncie kreskówek” Jarosława Żamojdy oraz “Śmiechu w ciemności” Filipa Bajona.
Zajmuje się także czytaniem audiobooków oraz dubbingiem bajek – “Pamiętnik księżniczki 2: Królewskie zaręczyny”, “Iniemamocni”, “Iniemamocni 2”.

Evgen Malinovskiy

Aktor filmowy i teatralny, muzyk, charyzmatyczny pieśniarz.
Fundator i prezes Fundacji na rzecz zbliżania kultur OPEN ART,
twórca Międzynarodowego Festiwalu Poezji i Pieśni Włodzimierza Wysockiego
Evgen Malinovskiy urodził się w Biełowie na Syberii. Studiował w Kiemierowskiej
Państwowej Wyższej Szkole Sztuk i Kultury, z wykształcenia jest dyrygentem orkiestry
estradowej i gitarzystą basowym. Wraz z zespołem „Rawnodienstwie” (Równonoc) znalazł się w „Encyklopedii Omskiej Sceny Rockowej 1965-2003” wydanej w Omsku w roku 2003.
Od 1992 mieszka w Polsce. W 1993. rozpoczął, trwającą do dziś, przygodę z filmem w
„Opowieściach weekendowych” Krzysztofa Zanussiego.

Read moreEvgen Malinovskiy